ΕΠΩΝΥΜΟΙ ΨΑΡΑΔΕΣ ΑΛΚΟΟΛΙΚΟΙ

Το άρθρο που ακολουθεί δεν είναι ούτε περιγραφικό, ούτε τεχνικό. Σκοπός του είναι να πείσει τους πολέμιους των τεχνικών του εγγλέζικου και του bolognese να τις δοκιμάσουν πριν τις κρίνουν για να νιώσουν τις ίδιες και μεγαλύτερες ακόμη συγκινήσεις απ' αυτές που ένιωσα εγώ.

Του Δημήτρη Αντύπα

Η αρχή

Από μικρός είχα τη πεποίθηση ότι η θάλασσα είναι γεμάτη ψάρια κι ότι όλα πρέπει να πάρουν ένα μάθημα! Μεγαλώνοντας φυσικά, σταμάτησα να τα βάζω με όλα τα ψάρια και άρχισα να στοχεύω σε μεγαλύτερα θηράματα. Ο αριθμός των ψαριών στη θάλασσα μειώθηκε, ο ελεύθερος χρόνος περιορίστηκε κι οι τεχνικές ψαρέματος άλλαξαν. Έτσι κι εγώ, απ' το απίκο και τη καρούλα πήγα στο καλάμι με μηχανάκι. Όταν το επέτρεπε ο χρόνος καμιά καθετή με τη βάρκα και η πλειοψηφεία των ψαρεμάτων με casting. Η έλλειψη καλής παρέας για ψάρεμα, με ώθησε να κάνω επαφή και εν τέλη να εγγραφώ, στο πιο τρελαμένο σύλλογο Ελλήνων ερασιτεχνών ψαράδων, το Fishing Therapy Club Athens. Ποτέ στη ζωή μου δε πίστευα ότι θα γνωρίσω τόσα άτομα με τα οποία τώρα, όχι μόνο δε μας συνδέει η αγάπη για το ψάρεμα αλλά και η στενή φιλία.

Όλα άρχισαν πριν μερικά χρόνια όταν ο Σπύρος πρότεινε να πάμε για βραδινό ψάρεμα και συναντηθήκαμε στο Λαύριο μαζί με το Γιάννη και το Γιώργο. Εγώ φυσικά θα έκανα casting, ενώ οι υπόλοιποι θα έκαναν το εξωτικό για εμένα Εγγλέζικο. Τρία χρόνια σπούδαζα στην Αγγλία κι αντί να πάω σε καμιά λίμνη να ξεστραβωθώ, έτρεχα σε ωκεάνιες παραλίες για surfcasting. Ευτυχώς για μένα όμως, το πλήρωμα το χρόνου είχε φτάσει γιατί ο Γιάννης, που ουσιαστικά μ' έμαθε αρχικά εγγλέζικο και μετέπειτα Bolognese, δεν ήταν άλλος από το Γιάννη Γιατράκο, ο οποίος εκτός από πολύ καλός ψαράς, έχει και μεταδοτικότητα. Θυμάμαι σ' εκείνο το πρώτο ψάρεμα να χαζεύω εκστασιασμένος τα φωσφωράκια των εγγλεζάδων να χορεύουν στα κύματα. Ότι δε γνωρίζεις, συνήθως το αμφισβητείς και το μειώνεις. Έτσι κι εγώ πίστευα ότι το εγγλέζικο ήταν μια τεχνική μ' εφιαλτικά λεπτά εργαλεία η οποία είχε σαν απώτερο σκοπό τον αποδεκατισμό μικρόψαρων και μου θύμιζε σαφώς το παιδικό μου σκεπτικό. Η αμφισβήτησή μου έσβησε αμέσως, όταν προσγειώθηκε μπροστά μου ένας μισόκιλος σαργός. Όταν δε, έκανα και το πρώτο μου εγγλέζικο ψάρεμα με δανεικό καλάμι κι αρματωσιά στημένη από το Σπύρο, μπορώ να πω ότι μου κόλλησε και μένα το μικρόβιο του Άγγλου ασθενή.

Οι συγκινήσεις των λεπτών εργαλείων με εγγλέζικο και Bolognese.

Το στήσιμο αρματωσιάς εγγλέζικου ή Bolognese, από ένα σημείο κι έπειτα, από βασανιστικό μετατρέπεται σε ιεροτελεστία! Δεν υπάρχει πιο ωραίο συναίσθημα από το να φτάσεις σ' ένα τόπο άγριας ομορφιάς, ν' ανοίξεις το καλάμι σου και να κάτσεις με την ησυχία σου να στήσεις την αρματωσιά σου σκεπτόμενος τα ψάρια που έχει από κάτω.

Με την ίδια ιεροτελεστία φτιάχνεις τη μαλάγρα σου και σπας την ηρεμία βομβαρδίζοντας τη ψαρεύτρα σου με βόμβες μυρωδιάς. Παίρνεις το καλάμι στα χέρια και ρίχνεις την αρματωσιά σου στo σημείο που μαλάγρωσες. Αυτές οι τεχνικές απαιτούν συνεχή εγρήγορση και δεν είναι σαν το casting όπου ρίχνεις τη βαριδούμπα, στήνεις το καλάμι και πας για σουβλάκια. Το καλάμι είναι συνεχώς στο χέρι και τραβάς τα μπόσικα της πετονιάς για να είσαι συνεχώς σ' επαφή με το φελλό σου. Τίποτα δεν είναι αφημένο στη τύχη, ούτε η προρύθμιση των φρένων του μηχανισμού σου στο 30% περίπου (δεν είμαστε και λιμπρόμετρα) της αντοχής του παράμαλλου. Το μάτι σου δε ξεκολλάει απ' το φελλό κι ακολουθεί κάθε κίνησή του. Θες ν' αντιληφθείς το παραμικρό. Όταν δεις το παραμικρό κατέβασμα από κάποιο επιφυλακτικό ψάρι που αποφάσισε να πλησιάσει το δόλωμά σου, τότε η αδρεναλίνη σου φτάνει στα ύψη.

Ασυναίσθητα καταλαβαίνεις ότι χέρι που κρατάει το καλάμι τεντώνει προς τα εμπρός και το δάχτυλο ακουμπάει τη μπομπίνα στο μηχανισμό για να μη χαθεί το κάρφωμα κι ακούσεις το νευρόσπαστο σφύριγμα των φρένων και το ψάρι να λακίζει (το διάσημο «νεροκάρφωμα»). Το δάχτυλο παραμένει στη μπομπίνα και το αφήνεις στιγμιαία μετά το κάρφωμα κι αφού νιώσεις το ψάρι επάνω. Και τότε το ψάρι σοκαρισμένο από το απότομα αγκίστρωμα τρέχει απεγνωσμένα να ελευθερωθεί κάνοντας το καλάμι σου να λυγίζει και τα φρένα του μηχανισμού σου να παίζουν το πιο γλυκό Rock'n'Roll που έχεις ακούσει. Η μάχη μ' ένα μεγάλο θήραμα όπως σαργός του κιλού, μισόκιλη μελανούρα ή δυόμιση κιλά λαβράκι είναι συγκλονιστική. Τα φρένα κλείνουν παραπάνω κι έρχονται στη ρύθμιση μάχης για να ζοριστεί το ψάρι και να κουραστεί πριν βραχώσει. Το καλάμι μας το δουλεύουμε συνεχώς κόντρα στη πορεία του ψαριού έτσι ώστε να νιώθει όλη τη παραβολή. Όταν σταματήσει την τρεχάλα το ψάρι μας τότε το τρομπάρουμε με το καλάμι και μαζεύουμε πετονιά με το μηχανισμό απροβλημάτιστα για να σηκώσουμε το ψάρι απ' το βυθό. Τη στιγμή που θα καταφέρουμε να φέρουμε ένα μεγάλο ψάρι στην απόχη μας και ξεφυσήξουμε με ανακούφιση, τότε μόνο θα καταλάβουμε το μέγεθος της έντασης που βρισκόμασταν κατά τη διάρκεια της μάχης. Ειδικά αν το ψάρι είναι καρφωμένο στο ιδανικό σημείο η ικανοποίηση που νιώθουμε είναι ακόμα μεγαλύτερη μιας που τσάμπα αγχωθήκαμε για τυχόν κόψιμο του παράμαλλου από τα δόντια του ψαριού. Μέχρι τώρα, δεν έχω βρει άλλο είδος ψαρέματος που να μου προσφέρει τόση συγκίνηση.

Όσες περισσότερες ώρες «βάλεις» σε κάθε τεχνική ψαρέματος, τόσο καλύτερος ψαράς θα γίνεσαι. Αυτό, πιστεύω, είναι κανόνας. Το σωστό κάρφωμα δεν είναι τυχαίο μιας και οι πλέον έμπειροι ψαράδες διαβάζουν τέλεια το τσίμπημα στο φελλό και καρφώνουν σχεδόν πάντα τη κατάλληλη στιγμή. Μακάρι κι εγώ να φτάσω κάποτε σε τέτοιο επίπεδο. Η ρύθμιση των φρένων κατά τη διάρκεια της μάχης είναι πάλι θέμα εμπειρίας και προσωπικής προτίμησης. Άλλοι δουλεύουν αντεπιστροφή για να δουλεύει συνεχώς το καλάμι τους. Άλλοι ρυθμίζουν το drag του μηχανισμού επί τόπου. Άλλοι, όπως εγώ, δουλεύουμε με πιο σκληρή προρύθμιση και «προσέχουμε για να έχουμε» κατά τη διάρκεια του καρφώματος, κι από εκεί και πέρα, πιέζουμε συνέχεια με το χέρι τη μπομπίνα για να φρενάρουμε περισσότερο το ψάρι την ώρα που το χρειαζόμαστε με το πλεονέκτημα ότι μπορούμε να επανέλθουμε στιγμιαία στην αρχική μας προρύθμιση βγάζοντας απλά το χέρι μας. Όπως και να 'χει ο καθένας θα καταλήξει σ' αυτό που τον βολεύει δοκιμάζοντας και ψαρεύοντας.

Οι άνθρωποι κι οι τεχνικές.

Ο φίλος πλέον Γιάννης, με γνώρισε και σ' άλλους καταπληκτικούς ανθρώπους και ψαράδες όπως ο Μανώλης Ανδρεαδάκης κι ο Γιάννης Φραγκούλης. Δεν υπάρχει περίπτωση να πας για ψάρεμα ή έστω να μιλήσεις μ' αυτούς τους ανθρώπους και μη μάθεις πολλά. Φτάνει πάντα να είσαι ανοικτός στη πληροφόρηση και να ξέρεις ν' ακούς.

Κλείνοντας, θα ήθελα να πω σε κάποιον που κάνει τα πρώτα βήματά του σ' αυτές τις τεχνικές, ότι πολλές φορές η απλότητα είναι πολύ πιο αποτελεσματική από την πολυπλοκότητα και αν θέλει να ακολουθήσει τις μικρές συμβουλές που ακολουθούν παρακάτω.

Αλλά πάνω απ' όλα, να διασκεδάζουμε μ' αυτό που κάνουμε γιατί δεν υπάρχει τίποτα καλύτερο απ' το να μοιράζεσαι τις επιτυχίες σου μ' αυτούς που αγαπάς.

Μικρές συμβουλές

1 : Σκεφτήτε πριν ξοδευτείτε

Εάν αρχίζετε το Εγγλέζικο και το Bolognese, μη πάτε κατευθείαν να ξοδέψετε μια περιουσία σε πανάκριβο εξοπλισμό. Αν είστε λίγο ατζαμής σαν και μένα ή φέρεστε βάναυσα στα εργαλεία σας όπως εγώ, τότε σίγουρα θα κλαίτε τα χρήματά σας. Τα καλάμια σ' αυτές τις τεχνικές είναι ιδιαίτερα ευαίσθητα κι αν δεν έχετε εξοικειωθεί τότε σίγουρα θα τα σπάσετε. Στην Ελληνική αγορά θα βρείτε αξιοπρεπέστατο εξοπλισμό σε πολύ λογικές τιμές.

2 : Δάσκαλε που δίδασκες

Ένα πράγμα που έχω προσέξει στον ευρύτερο χώρο της ερασιτεχνικής αλιείας, είναι ότι πολλές φορές, οι μαθητές αρχίζουν κι ανταγωνίζονται τους δασκάλους τους κι αυτή η σχέση μετάδοσης γνώσεων να καταλήγει σε τσακωμό. Ο δάσκαλος να κρύβει πληροφορίες, ο μαθητής να νομίζει ότι ξεπέρασε το δάσκαλο κι όλα αυτά γιατί; Τι είναι αυτό που ωθεί τους Έλληνες ερασιτέχνες ψαράδες στο «ξερολισμό ή το κρυψινισμό»; Γιατί ν' ανταγωνιζόμαστε ενώ έχουμε κοινό στόχο και σκοπό; Τι έχουμε ν' αποδείξουμε και σε ποιον στη τελική; Γιατί να καταλήγουμε με δασκαλίστικο ύφος να κάνουμε νουθεσίες και να κρύβουμε πληροφορίες; Η γνώση είναι δύναμη και πρέπει να μεταδίδεται.

3 : Πλεονεκτήματα

Τα πλεονεκτήματα του να ψαρεύεις μ' αυτές τις τεχνικές είναι πολλά. Καταρχάς ο εξοπλισμός είναι ελαφρύς και δε σε κουράζει στο χέρι. Ψαρεύεις μόνο μ' ένα καλάμι. Μπορείς να διαλέξεις με ποια από τις δύο τεχνικές θα ψαρέψεις και στήνεις την αρματωσιά σου ανάλογα με τις συνθήκες που επικρατούν και το βάθος. Μπορείς να ψαρέψεις σε τόπους με δύσκολους βυθούς όπου με άλλες τεχνικές δε βγάζεις αρματωσιά. Μπορείς να καλέσεις τα ψάρια στη ψαρεύτρα σου με μαλάγρα. Μπορείς παίξεις με το βάθος που θα ψαρέψεις και να βρεις σε πιο ύψος τρώνε τα ψάρια Μπορείς να παίξεις με λεπτά ή πιο χοντρά παράμαλλα ανάλογα με τα μεγέθη των ψαριών που υπάρχουν. Μπορείς να χρησιμοποιήσεις ότι δόλωμα θες. Αντίθετα μ' αυτό που πιστεύουν οι περισσότεροι, μπορείς να ψαρέψεις και μ' αέρα και με ρεύματα. Μπορείς να κοροϊδέψεις τα ψάρια!

4 : Απλότητα

πετονιά με τα δάχτυλά σας λίγο πάνω από το roller του μηχανισμού σας. Έτσι η αρματωσιά σας θα πέσει στρωτά στο νερό (πρώτα φελλός -; βαρίδια -; παράμαλλο) και θα γλυτώσετε άπειρα μπερδέματα. Αποφύγετε, τουλάχιστον στην αρχή, τις αρματωσιές «κομπολόγια» μέχρι να μάθετε να ρίχνετε σωστά. Δοκιμάστε σταθερές αρματωσιές σε ρηχά νερά (έως 4-5 μέτρα). Θα εκπλαγείτε με την αμεσότητα στο τσίμπημα και στο κάρφωμα. Δε χρειάζεται να πέφτετε πολύ σε διαμέτρους παράμαλλων. Ένα 0,148 ή ένα 0,136 είναι μια χαρά. Εκτός αν το σημείο που ψαρεύετε, το 'χει ψαρέψει ήδη ο Ανδρεαδάκης! Όποτε θέλετε να ψαρέψετε σε λιμάνι ή κοφτά βαθιά νερά, δεν υπάρχει λόγος να βγάλετε το εγγλέζικο καλάμι σας. Κάντε Bolognese.

Το άρθρο έχει δημοσιευτεί στο περιοδικό "Ψαρεύω"